Opracowania.pl PLUS:
Zaloguj się żeby dostać więcej
Jesteś tutaj: Język polski » Gimnazjum » Biblia » Wprowadzenie

Wprowadzenie

Nazwa

Nazwa tej najważniejszej książki pochodzi od greckiego słowa biblion, które oznacza zwój papirusu (w czasach antycznych papirus był materiałem, na którym zapisywano informacje). Później wyraz biblion nabrał innego znaczenia: „księga”. Liczba mnoga tego wyrazu w języku greckim brzmi: biblia - czyli „księgi”. Dosłowne tłumaczenie słowa biblia brzmi: „księgi”.

Czas powstania

Biblia została napisana bardzo dawno, ustne przekazy tekstów biblijnych istniały już w XVIII wieku przed naszą erą! Były to teksty ze Starego Testamentu - pierwszej, wcześniejszej części Biblii. Nowy Testament powstał później - w latach 51-96 naszej ery.

Zawartość

Biblia dzieli się wyraźnie na dwie części: Stary Testament - zostały tu przedstawione dzieje świata i człowieka od powstania do narodzin Chrystusa; Nowy Testament - zostało tu opisane życie Jezusa Chrystusa (Ewangelie), można tu również znaleźć listy apostołów - uczniów Chrystusa (Listy Apostolskie) oraz tajemniczą księgę, w której opisano dzień końca świata (Apokalipsę).

Wszystkie księgi Biblii można podzielić na trzy rodzaje:

- księgi historyczne: zawierają opisy rodów, dzieje narodu żydowskiego, sylwetki władców, dzieje życia Chrystusa;

- księgi dydaktyczne, to znaczy pouczające: takie, które zawierają wskazówki, jak żyć, by osiągnąć szczęście na ziemi i życie wieczne po śmierci;

- księgi prorocze, czyli takie, które zawierają przepowiednie, proroctwa na temat losów świata, nadejścia Chrystusa, końca świata.

Język Biblii

Stary Testament został zapisany w językach: hebrajskim, aramejskim i greckim - oczywiście w ich starożytnym kształcie. Przekłady Biblii są bardzo trudne, trzeba odbyć rozległe studia nad antycznymi językami, by móc się podjąć pracy tłumacza.

Nowy Testament został zapisany w języku greckim.

Język Biblii różni się od języka potocznego, którym posługujemy się na co dzień. Wiele wyrazów i związków wyrazowych pochodzi z Biblii i są one nazywane biblizmami.

W naszym języku często używa się biblizmów, co wynika z wpływu Biblii na nawyki językowe.

Biblizmy mają znaczenie przenośne, np. mówi się: manna spada z nieba, gdy komuś przychodzi coś bez wysiłku; przenieść się na łono Abrahama - o śmierci. Inne znane powiedzenia rodem z Biblii to: zakazany owoc (coś, czego powinniśmy się wystrzegać, ale nas kusi), syn marnotrawny (ktoś, kto postąpił źle, ale uznał swoją winę i chce się poprawić), żona Lota (kobieta o nieposkromionej ciekawości), kainowe piętno (piętno zbrodniarza, mówimy, że takie piętno nosi ktoś, kto zabił), salomonowy wyrok (wyrok mądry i sprawiedliwy), wdowi grosz (wielkie wyrzeczenie, oddanie wszystkiego, co się posiada), sodoma i gomora (bałagan, nieporządek, miejsce rozpusty), egipskie ciemności (wielkie, nieprzeniknione ciemności, to była jedna z plag zesłanych na Egipt faraonów za to, że władca nie chciał się zgodzić na opuszczenie miasta przez Żydów).

Styl biblijny i potoczny

Styl biblijny charakteryzuje się następującymi cechami:

- jest poważny, uroczysty, patetyczny, dostojny;

- tekst biblijny jest podzielony na wersety, czyli całości znaczeniowe i rytmiczne, co wyróżnia go spośród innych tekstów;

- często pojawiają się tu powtórzenia: „I widział Bóg”, „I Bóg rzekł” (w opisie stworzenia świata i człowieka);

- język Biblii jest pełen środków artystycznych, a jego wyjątkowość polega również na tym, że obok dosłownego ma znaczenie alegoryczne i symboliczne.

Wszystkie te cechy odróżniają styl biblijny od potocznego.

Przekłady

Najważniejszym przekładem Biblii jest Wulgata - przekład świętego Hieronima. Przekładem obecnie najczęściej używanym w Polsce jest Biblia Tysiąclecia, nad którą pracowało wielu tłumaczy. Niektóre księgi Biblii tłumaczyli polscy poeci, na przykład noblista, Czesław Miłosz, przetłumaczył Księgę Psalmów.

Biblia - księga nad księgami

Dla ludzi wierzących Biblia to źródło praw i wskazówek, jak żyć zgodnie z prawem bożym. Chrześcijanie oraz uznający tylko Stary Testament żydzi uważają tekst biblijny za Słowo Boże, głos samego Boga - stwórcy świata i człowieka.

Ponadto Biblia jest skarbnicą naszej kultury, źródłem motywów wykorzystywanych w sztuce i w literaturze. Teksty w niej zawarte są dla wszystkich przedmiotem dyskusji i głębokiej refleksji nad ludzkim życiem, ludzką naturą. Każda księga skłania czytelnika do przemyśleń, oceny samego siebie, tu można szukać wskazówek, jak należy postępować, czego się wystrzegać, jak odróżnić dobro od zła, jak postępować wobec bliźnich. Z Biblii czerpiemy informacje o tym, co jest najważniejsze w życiu, jakimi wartościami i uczuciami powinniśmy się kierować. Właśnie dlatego Biblia jest bardzo ważną księgą.

Biblizmy

Zapamiętaj!

Biblizmy - wyrazy i związki wyrazowe pochodzenia biblijnego, które na stałe weszły do współczesnego języka i nabrały nowych (ale stałych) znaczeń.

Słowa pochodzenia biblijnego: faryzeusz (człowiek dwulicowy, fałszywy), Judasz (zdrajca), niewierny Tomasz (niedowiarek), trąba jerychońska (ktoś krzykliwy, głośny), wilk w owczej skórze (zdrajca, ktoś fałszywy), cham (człowiek nieokrzesany, słowo pochodzi od imienia Cham), goliat (olbrzym), niebieski ptak (nierób, leń), herod-baba (groźna kobieta), syn marnotrawny (człowiek postępujący źle, który potrafi zrozumieć błędy i zmienić swoje postępowanie), błędna owca (ktoś zagubiony, niepewny, który nie wie, co ma robić).

Przysłowia, które powstały pod wpływem Biblii: Kto mieczem wojuje, od miecza ginie; Z próżnego nawet Salomon nie naleje; Kto sieje wiatr, zbiera burzę; Lepsze imię dobre niż bogactwa hojne; W cudzym oku źdźbło, a w swoim belki nie widzi; Kto pod kim dołki kopie, sam w nie wpada; Nie czyń drugiemu, co tobie niemiło; Kto nie pracuje, ten nie je; Grzechy młodości karze Bóg w starości.

Wyrażenia pochodzące z Biblii: gałązka oliwna (znak pokoju), kozioł ofiarny („ofiara”), hiobowa wieść (straszna, smutna, tragiczna, zła), sądny dzień (męczący, pełen zamętu), judaszowy pocałunek (znak zdrady), korona cierniowa (cierpienie), listek figowy (zasłona), miłosierny uczynek (dobry, wynikający ze współczucia), zakazany owoc (coś, czego się pragnie, ale czego nie powinno się szukać); grzech śmiertelny (coś bardzo złego), wdowi grosz (podarunek, który kosztuje wiele wyrzeczeń), ziemski padół (doczesny świat), kainowe piętno (znak zbrodni, przestępstwa), salomonowy wyrok (wyrok mądry, sprawiedliwy), pański krzyż (wielkie cierpienie).

Z Biblii pochodzą także następujące wyrażenia: przenieść się na łono Abrahama (umrzeć), ziemia obiecana (piękny i bogaty kraj), ciemności egipskie (wielkie, nieprzeniknione ciemności), przedpotopowy (bardzo stary), być „jak kogoś Pan Bóg stworzył” (być nago), od Annasza do Kajfasza (bez skutku, od jednego do drugiego), zamienić się w słup soli (nagle ucichnąć, znieruchomieć), manna z nieba (coś nieoczekiwanego, coś, co przyszło bez wysiłku).

Lista działów - Język polski

Lista działów - Język polski

Ostatnio oglądane

Ostatnio oglądane
Na swoich stronach GRUPA INTERIA.PL Sp. z o.o. Sp.k. wykorzystuje wraz z innymi podmiotami pliki cookies (tzw. ciasteczka) i inne technologie m.in. w celach statystycznych i reklamowych. Korzystając z naszych stron bez zmiany ustawień przeglądarki będą one zapisane w pamięci urządzenia. Kliknij, aby dowiedzieć się więcej, w tym jak zarządzać plikami cookies. Zamknij