Piosenka o Wicie Stwoszu (K. I. Gałczyński)

Zapamiętaj!

Piosenka - utwór słowno-muzyczny przeznaczony do wykonywania przez śpiewaków lub zespół.

Wit Stwosz - (1447-1533) rzeźbiarz, malarz i miedziorytnik, przedstawiciel późnego gotyku, działał w Krakowie i Norymberdze. Jest twórcą słynnego ołtarza w kościele Mariackim w Krakowie.

Pieśń ma formę dialogu lirycznego, rozmowy dwóch bohaterów wiersza, matki z synem (Witem Stwoszem). Postać Wita przedstawiona jest z punktu widzenia matki. Pojawia się też narrator, który wprowadza nas w temat. Wiersz przedstawia drogę twórczości Wita Stwosza od jego narodzin aż do śmierci. Matka wypowiada wielokrotnie słowa refrenu: „Synku, niebo się chmurzy./ Zasłonię Cię od burzy” oraz: „Synku, w niebie wiatr wielki./ Nie chodź do Norymbergi”.

Dzięki refrenowi wiersz ma śpiewny charakter, jest bardzo rytmiczny. Słowa refrenu są bardzo ważne dla treści utworu, można na ich podstawie wnioskować o temacie wiersza: jest nim matczyna miłość i troska.

Słowa matki, choć krótkie, oddają wiele treści. Wyrażają niepokój. Ta prosta metafora burzy zawiera całą troskę matki o syna przez wszystkie lata jego drogi życiowej, od kolebki, przez dorosłe życie, pierwsze próby twórcze, podróże, doskonalenie rzemiosła, aż po śmierć. Matka wypowiada też słowa przestrogi, ostrzeżenia, troski o życie i zdrowie syna. Tak jakby nie interesował ją syn - wielki rzeźbiarz, a syn - jej dziecko. Nie liczy się dla matki tak bardzo praca syna i wartość jego talentu - tak jak dla innych. Dla niej liczy się Stwosz jako jej dziecko. Tak samo kochałaby go, gdyby nie był słynnym rzeźbiarzem. Cały wiersz jest metaforą ludzkiego losu. Na początku drogi życiowej żadna matka nie wie, co spotka jej dziecko w życiu. Potem przychodzi pora, aby opuścić matkę, wyruszyć w świat, pracować, trudzić się, napotykać przeciwności losu i walczyć z nimi. Matka towarzyszy Witowi całe życie. Jest gdzieś z boku, daleko lub blisko ciałem, ale zawsze blisko duchem i myślą. Zawsze gotowa do niesienia mu pomocy.

Słowa matki mimo woli stają się inspiracją twórczą rzeźbiarza. Ich wzajemny stosunek jest bardzo serdeczny. Matka jest mu bardzo bliska, tak jak on jej - „Matko, matko, mój skarbie”.

Zapamiętaj!

Inspiracja - wpływ, dzięki któremu powstają na przykład wielkie dzieła. Inspirować artystę do tworzenia może drugi człowiek, uczucie, pejzaż, sytuacja. Mówimy, że ktoś kogoś inspiruje, kiedy daje mu impuls do działania, poddaje myśli, które można twórczo wykorzystać.

Wiersz podkreśla też polskość Wita Stworza, który tworzył w Krakowie i Norymberdze, ale czuł się Polakiem, bo tu zostawił swoje serce zawarte w rzeźbie (np. ołtarz w kościele Mariackim w Krakowie). Wiersz jest hołdem złożonym matce w podzięce za jej macierzyńską miłość, która daje poczucie bezpieczeństwa, stanowi ostoję, dzięki której łatwiej będzie pokonać trudności i przeciwności losu, osiągnąć wyżyny artyzmu.

Lista działów - Język polski

Lista działów - Język polski

Ten portal korzysta z plików cookies w celu umożliwienia pełnego korzystania z funkcjonalności serwisu, dopasowania reklam oraz zbierania anonimowych statystyk. Obsługę cookies możesz wyłączyć w ustawieniach Twojej przeglądarki internetowej. Korzystając z serwisu wyrażasz zgodę na używanie cookies zgodnie z ustawieniami przeglądarki.

Zamknij